|
Kitle İletişim Araçları:
Televizyon Nedir?
Televizyonun babası olarak tanınan Paul Nipkow 1884 yılında resim tarama
makinası yaparak bu taranmış resmin telgraf hatlarından iletilmesini
tasarlamıştı. Bugünkü televizyon kamerasının ilk halini ise ionoscope
adıyla 1923 yılında Vladimir Zworkin yapmıştı. Westinghouse ve
Fansworth'un da katkılarıyla televizyon alıcı ve verici sitemleri
1930'larda geliştirilmiştir.İlk televizyon yayını 1936 da BBC tarafından
yapıldı ve 1937 yılında elektromekanik sistemler yerine elektronik
taramalı sistemler standart olarak kabul edildi. II. Dünya Savaşı
öncesinde ABD de yalnızca 6 TV istasyonu yayındaydı. Savaş sırasında TV
araştırmaları durdu (radar hızlandı!). 1952 yılında ABD'de ilk kez
siyasi parti kongrelerinin televizyondan verilmesiyle yeni bir dönem
başlamış oldu. Televizyon olağanüstü önemli bir siyasi güç haline
gelmişti. Yine ABD'de başkanlık seçimlerinde televizyonun güçlü bir
şekilde kullanılması bugünkü anlamıyla siyasal iletişimin (medyada
siyaset) doğuşunu getirdi ve televizyonun kültürel egemenliği
yaygınlaştı. 1963 Kennedy öldürülmesi televizyonun haber vermedeki
hızını kanıtlamıştı. 1990 yılında ise Körfez savaşı televizyonlardan
"naklen" yayınlandı. Türkiye'de 1958 yılında İstanbul Teknik
Üniversitesi tarafından deneme amaçlı başlatılan İstanbul'a yönelik
televizyon yayınları düzenli olarak ilk kez 1968 yılında Ankara'da TRT
tarafından gerçekleştirildi. 1994 yılında RTÜK kanunu ile birlikte
"özel" televizyon yayıncılığı gündeme geldi.
1948 yılında yayını alamayan küçük yerleşim birimlerine düzgün yayın
iletmek üzere geliştirilen CATV (Community Antenna Television) sitemi
bugün artık çok kanallı yayın için güçlü bir seçenek olan kablo
televizyon halini aldı. Uydu yayıncılığı ise kapsama alanı sorununun
kökten çözen bir yaklaşım sağladı. 1957 yılında SSCB'nin ilk insan
yapımı uydu olan Sputnik'i uzaya göndermesi soğuk savaşa paralel bir
uzay savaşını başlattı. ABD 1962'de Telstar'ı, 1965'de de ilk
geostationary uydu olan Early Bird'ü fırlattı. Dünya etrafında hep aynı
yerde kalabilen uydu pozisyonu anlamına gelen geostationary uydu
pozisyonları, bu fikri ilk ortaya atan A. Clarke'in adına atfen Clarke
kuşağı olarak adlandırılıyor ve ve sanal bir kuşak olarak 35.000 km.
yüksekte yer alıyor. Bu kuşak üzerindeki uydu pozisyonları da tıpkı
frekanslar gibi kıt kaynak kabul ediliyor ve ülkeler arasında tahsis
problemlerine yol açıyor. Uyduların en belirgin sonucu CNN gibi global
kanalların ortaya çıkması ve medya sektöründe tekelleşme eğilimini
hızlandırması olmuştur. Uydularla artık global ve entegre bir iletişim
ağı gerçekleşmiştir. Bu ağ üzerinden hem siyasi mesajlar hem de mali
bilgiler hızla ve güvenli bir şekilde akmaktadır. Doğrudan uydu
yayıncılığı (DBS) ile C-Ku-Ka bantlarından dünyanın her köşesine yayın
yapma olanağı ortaya çıkmıştır. Türkiye ise 1994 yılında Türksat 1B'yi
31.2 derece Doğu pozisyonunda, 1996 yılında 1C'yi ve 2001 yılında da
2A'yı 42 derece Doğu pozisyonunda (Fransız [Avrupa] uydu konsorsiyumu
aracılığıyla) yörüngeye oturtmuştur. Uluslar arası uydu birliği olarak
İntelsat 1964 yılında, Avrupa uydu birliği olarak Eutelsat 1977 yılında
ve SSCB ve müttefikleri uydu birliği olarak da Intersputnik 1973 yılında
kurulmuşlardır.
|
