|
Gündelik Bilgi ve
Sağduyu Bilgisi
Bunların en yaygın olanı ve hepimizin az çok bilgisine sahip olduğumuz
bilgi türü; gündelik bilgi, sağduyu bilgisi veya eski deyimle
"amiyane" bilgidir. Gündelik bilgi, adından da anlaşılacağı gibi
insanların gündelik hayatlarında ve en sıradan deneyleri sonucunda elde
etmiş oldukları "sıradan bilgidir." Bu bilginin kaynağı,
bütün insanların temelde aynı biyolojik yapıya ve benzer toplumsal
koşullara sahip olmalarıdır. Mesela ister dahi, ister en sıradan insan
olsun herkes yağmurun ıslattığını, ateşin yaktığını bilir; kırmızıyı
kırmızı, sıcak şeyleri sıcak şeyler olarak adlandırır. Yine insan böyle
bir bilgi sayesindedir ki yiyeceğin açlığı gidereceğini, ilkbaharın
arkasından da yazın geleceğini bilir. Bu tür bir bilgi, bilinçli bir
araştırma yöntemi sonucunda elde edilmiş olmayıp ister istemez, farkında
olmaksızın kazanılır ve yapısı itibariyle de sistemsizdir.
O yalnızca yaşama, duyularını kullanma, en ilkel türden deney sonucu
ortaya çıkmıştır ve herhangi bilinçli bir yönteme dayanmaz.
Bilinçli yöntemler kullanarak gündelik bilgiyi veya sağduyu bilgisini
aşan iki bilgi örneği ise bilimsel bilgi ve felsefi bilgiden söz
edilebilir.
Hazırlayan: Sosyolog
Ömer YILDIRIM
Kaynak: Prof. Dr. Ahmet Arslan - Felsefeye Giriş Kitabı
|