|
Anselmus
Kimdir?
1033-1109 yılları arasında yaşamıştır. İtalyalıdır ama 1093’den sonra
İngiltere’de Canterbury başpiskoposluğu yapmış ve orada ölmüştür.
Augustinus’un “anlamak için inanıyorum” önermesini almış, inancı akıl
ile temellendirmeye çalışmıştır. Anselmus’un bu çabası, skolaztizmin,
akıl ile inancı birleştirmeye çalışmasının bir göstergesidir.
Anselmus, yargıların mutlağı olmalıdır der. Örneğin iyi varsa mutlak iyi
de olmalıdır. Varlık varsa mutlak varlık da olmalıdır. Bu düşünce
yoluyla Tanrı’nın varlığı ispatlanmış olur. Anselmus’un, bir başka Tanrı
kanıtlaması da şöyledir; Tanrı en yetkin varlıktır. Tanrı’nın var
olmadığını düşünürsek, bir yanıyla Tanrı eksik kalmış olur. Oysa
Tanrı’nın tanımı en yetkin varlık olduğudur. Demek ki Tanrı vardır. (bu
kanıtlama çok meşhurdur) Anselmus, Augustinus’un ilk günahın bütün
nesiller boyu sürdüğü düşüncesini kabul eder.
Ona göre Tanrı insanları bu ilk günahtan kurtarmak için insan biçimine
girmiş (İsa) ve bütün insanları ilk günahtan kurtarmak için çarmıha
gerilmiştir. Skolastizmin bu ilk döneminde din ve felsefe uzlaştırılmaya
çalışılmıştır. Dinsel kavramlar, akılla açıklanmaya çalışılmış ve bunun
için Platon’nun kavram realizmi kullanılmıştır.
Ek Bilgiler
Anselmus 1033-1109 yılları arasında
yaşamış olan ve Tanrı'nın varlığına ilişkin ontolojik kanıtıyla tanınan
Hıristiyan filozoftur.
"İnanmak için, anlamaya çalışıyorum" değil de "Anlamak için inanıyorum"
tavrının başlatıcısı olan ve inanç - akıl ilişkisi söz konusu olduğunda,
akıl karşısında inanç ya da imana, bilgi karşısında da otoriteye öncelik
veren Hıristiyan düşünürdür.
|