|
Albertus Magnus
Kimdir? (1207 - 1280)
Albertus Magnus, Dominiken tarikatına girmiş ve Aristoteles'i ve Farabi,
İbn Sina, İbn Rüşd ve İbn Tufeyl gibi Müslüman filozofların Aristoteles
felsefesine ilişkin yorumlarını öğrenmiştir; daha sonra bu yorumlara
dayanarak Hıristiyan inançlarıyla bağdaşabilecek yeni yorumlar
getirmiştir. Felsefe sorunlarını akılla çözmeye çalışırken Kutsal
Kitap'la çatışmamaya ve dolayısıyla inançla çelişmemeye büyük bir özen
göstermiş ve bu yaklaşımıyla öğrencisi Thomas Aquinas'ı büyük ölçüde
etkilenmiştir. Albertus Magnus'un Platon'dan çok Aristoteles'in
felsefesini seçmiş olması tesadüfi değildir ve bu seçimi, özellikle İbn
Rüşd gibi Müslüman filozofların etkisi ile açıklamak olanaklıdır.
Albertus Magnus'a göre, biri akıl ve öbürü ise inanç için doğru olan ve
birbirleriyle çelişen iki doğru yoktur; gerçekten doğru olan her şey,
büyük bir uyum içinde birleşmiştir.
Birçok bilimle ilgilendiği için Doctor Universalis (Evrensel Bilgin)
lakabıyla tanınan Albertus Magnus, kimya alanında da çalışmış, nitrik
asidin madenler üzerindeki etkisi ve altının arıtılması gibi kimyevi
konuları incelemiştir; ayrıca astronomi ve biyoloji ile de
ilgilenmiştir.
Albertus Magnus biyoloji alanındaki çalışmalarında kelime kelime
Aristoteles'in Arapça çevirilerini izlemiş ve bunlar üzerinde yorumlar
yapmıştır; kendisine özgü gözlemler ve saptamalar da bulunmaktadır.
Hayvanlar Hakkında adlı eserinde kuş ve balıkların kan damarlarının
dağılımı konusunda Aristoteles'in verdiği bilgilerden ayrılmıştır.
Yumurtadan itibaren embriyonun gelişmesini anlatırken, organların
sırasıyla nasıl şekillendiğini, göbek kordonu denen yapının yerini
gelişim süreci içinde hangi damarın aldığını açık ve seçik bir şekilde
anlatmıştır.
Bitkilerle de ilgilenmiş ve bu konuya ilişkin Bitkiler Hakkında adlı bir
eserinde, ana çizgileriyle bitki betimlemeleri yapmıştır. Bir ara
İtalya'ya giden Albertus Magnus orada portakal ağacını görmüş, bundan
çok etkilenmiş ve özellikle portakal yapraklarını ayrıntılı bir biçimde
tanıtmıştır.
Ek Bilgiler
Albertus Magnus, Derin ve çok geniş kapsamlı bilgisiyle, ortaçağda
kendisine doktor üniversalis unvanı verilmiş olan 13. yüzyıl Alman
düşünürü.
Zamanının hemen her alandaki tüm bilgilerini serimleyip yorumlayışıyla
ün kazanmış olan Büyük Albertus, inanç ve vahiy yoluyla kazanılan
bilgiyi birbirinden ayırmış ve bu ikisinin birbirine karşıt olmadığını
söyleyerek inanç için bir hakikat, akıl için de ona çelişik bir hakikat
bulunmadığını iddia etmiştir.
|